Dochodzenie roszczeń pieniężnych (o zapłatę) w postępowaniu cywilnym w trybie postępowania nakazowego jest znacznie szybsze i tańsze niż dochodzenie tych roszczeń na ogólnych zasadach, a nakaz zapłaty wydany w tym trybie stanowi tytuł zabezpieczenia, wykonalny bez nadawania mu klauzuli wykonalności, co oznacza, że na jego podstawie bez dodatkowych formalności można uzyskać zabezpieczenie na majątku przeciwnika procesowego. Warto dowiedzieć się więc, jakie warunki muszą być spełnione, aby taki nakaz uzyskać.
Jak należy udowodnić roszczenie, aby uzyskać nakaz zapłaty?
Aby uzyskać nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym konieczne jest udowodnienie okoliczności świadczących o zasadności takiego żądania jednym z następujących dowodów:
a) dokumentem urzędowym;
b) zaakceptowanym przez dłużnika rachunkiem;
c) wezwaniem dłużnika do zapłaty i pisemnym oświadczeniem o uznaniu długu;
d) zaakceptowanym przez dłużnika żądaniem zapłaty, zwróconym przez bank i nie zapłaconym z powodu braku środków na rachunku bankowym;
Ponadto sąd wydaje nakaz zapłaty:
a) przeciwko zobowiązanemu z weksla, czeku, warrantu lub rewersu, należycie wypełnionego, których prawdziwość i treść nie nasuwają wątpliwości. W razie przejścia praw na powoda z weksla, z czeku, z warrantu lub rewersu, do wydania nakazu niezbędne jest przedstawienie dokumentów do uzasadnienia roszczenia, o ile przejście tych praw na powoda nie wynika bezpośrednio z weksla, czeku, warrantu lub rewersu;
b) na podstawie dołączonej do pozwu umowy, dowodu spełnienia wzajemnego świadczenia niepieniężnego oraz dowodu doręczenia dłużnikowi faktury, jeżeli powód dochodzi zapłaty świadczenia pieniężnego lub odsetek w transakcjach handlowych określonych w ustawie o terminach zapłaty w transakcjach handlowych.
Pobierz: rozbudowany wzór pozwu w postępowaniu nakazowym wraz z instrukcją wypełnienia.
Sąd może wydać nakaz zapłaty również wówczas, gdy bank dochodzi roszczenia na podstawie wyciągu z ksiąg bankowych w odpowiedniej formie oraz dowodu doręczenia pisemnego wezwania do zapłaty. Na potrzeby niniejszego artykułu skupimy się jednak wyłącznie na wyżej wymienionych dowodach potwierdzających zasadnść żądania wydania nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym.
reklama
Jak wynika z powyższego opisu, aby uzyskać nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym konieczne jest dołączenie do pozwu jednego z wyżej wskazanych dowodów. Dowody te powinny być dołączone w oryginale lub w kopiach poświadczonych przez notariusza albo występujących w sprawie adwokata, radcę prawnego, rzecznika patentowego lub radcę Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa.
Niezłożenie oryginałów dowodów albo poświadczonych przez wskazane wyżej osoby kopii spowoduje wezwanie nas do złożenia dowodów w wymaganej formie, a w razie niewykonania tego obowiązku nastąpi zwrot pozwu.
Z czego wynika szybkość postępowania nakazowego?
Szybkość postępowania nakazowego wynika z faktu, iż nakaz zapłaty wydawany jest na posiedzeniu niejawnym, a nie na rozprawie. Sąd nie prowadzi więc żmudnego postępowania dowodowego, przesłuchując świadków i strony, a ogranicza się do analizy dowodów dołączonych do pozwu. Nadto sąd przed wydaniem nakazu zapłaty nie zapoznaje się ze stanowiskiem drugiej strony (pozwanego), wydanie nakazu zapłaty opierając wyłącznie na twierdzeniach zawartych w pozwie i dołączonych do niego dowodach.
Jakie koszty trzeba ponieść, aby uzyskać nakaz zapłaty?
Jak zostało to już wskazane we wstępie do niniejszego artykułu wydanie nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym jest znacznie tańsze niż rozpoznanie sprawy w postępowaniu zwykłym. Opłata od pozwu wynosi bowiem zaledwie ¼ standardowej opłaty, która w sprawach o prawa majątkowe wynosi 5% wartości przedmiotu sporu. Nietrudno więc policzyć, iż w przypadku gdy żądamy zapłaty np. 10.000 zł, w postępowaniu nakazowym uiścimy opłatę sądową w wysokości 125 zł, podczas gdy w postępowaniu zwykłym uiścilibyśmy opłatę w wysokości 500 zł.
Warto pamiętać również, iż końcówkę opłaty zaokrągla się w górę do pełnego złotego. Jeżeli więc ¼ standardowej opłaty wynosi np. 235,56 zł, opłata od pozwu wyniesie 236 zł.
Jaka jest treść nakazu zapłaty?
Wydając nakaz zapłaty sąd orzeka, że pozwany w ciągu dwóch tygodni od doręczenia nakazu zapłaty ma zaspokoić roszczenie w całości wraz z kosztami albo wnieść w tym terminie zarzuty.
Skąd wiadomo, czy sąd wydał nakaz zapłaty i jakiej jest on treści?
Nakaz zapłaty doręczany jest obu stronom na adresy wskazane przez powoda w pozwie. Pozwanemu nakaz zapłaty doręczany jest wraz z pozwem i załącznikami (a więc dołączonymi do pozwu dowodami).
Jakie są korzyści z uzyskania nakazu zapłaty?
Nakaz zapłaty z chwilą wydania stanowi tytuł zabezpieczenia, wykonalny bez nadawania mu klauzuli wykonalności, co oznacza, że nakaz zastępuje postanowienie o udzieleniu zabezpieczenia. Mając nakaz możemy więc wszcząć postępowanie zabezpieczające bez potrzeby uzyskania klauzuli wykonalności od chwili doręczenia nam tego nakazu. Kwota zasądzona w nakazie zapłaty stanowi sumę zabezpieczenia.
Warto pamiętać, że we wniosku o dokonanie zabezpieczenia konieczne jest wskazanie sposobu zabezpieczenia, czyli przedmiotów z majątku dłużnika, na których nastąpi zabezpieczenie.
Ponadto, jeżeli nakaz zapłaty wydany został na podstawie weksla, czeku, warrantu lub rewersu staje się natychmiast wykonalny po upływie terminu do zabezpieczenia roszczenia. W razie wniesienia zarzutów przez pozwanego (dłużnika) sąd na wniosek pozwanego może (ale nie musi) wstrzymać wykonanie nakazu. Zależy do od decyzji sądu, który opierać ją będzie na okolicznościach sprawy. Na postanowienie w przedmiocie wstrzymania wykonania nakazu zapłaty przysługuje zażalenie (uchwała SN z 24.09.2003, III CZP 58/03).
Jaka jest konsekwencja nie wydania przez sąd nakazu zapłaty?
Jeżeli sąd uzna, iż nie zachodzą podstawy do wydania nakazu zapłaty, wyznaczona zostanie rozprawa. Wiąże się to z koniecznością uzupełnienia opłaty sądowej do kwoty stanowiącej 5% wartości przedmiotu sporu.
Kiedy nakaz zapłaty się uprawomocni i co to oznacza?
Nakaz zapłaty uprawomacnia się, jeżeli pozwany w terminie dwóch tygodni od dnia jego doręczenia nie wniósł skutecznie zarzutów, to znaczy nie skorzystał z przysługującego mu środka zaskarżenia bądź zrobił to nieskutecznie (np. nieopłacił zarzutów, wniósł zarzuty po upływie terminu, nie usunął w terminie braków).
Uprawomocnienie nakazu zapłaty powoduje, iż ma on skutki prawomocnego wyroku. Oznacza to, iż nakaz zapłaty po nadaniu mu klauzuli wykonalności stanowi tytuł wykonawczy, czyli uprawnia do złożenia wniosku o wszczęcie egzekucji.
Co się dzieję, jeżeli pozwany wniósł zarzuty od nakazu zapłaty?
Jeżeli pozwany prawidłowo wniósł zarzuty od nakazu zapłaty, zostaje wyznaczona rozprawa a zarzuty doręczone zostają powodowi.
Warto podkreślić, że okoliczności faktyczne, zarzuty i wnioski dowodowe niezgłoszone w pozwie albo w piśmie zawierającym zarzuty od nakazu zapłaty mogą być rozpoznawane jedynie wtedy, gdy strona wykaże, że nie mogła z nich skorzystać wcześniej lub gdy potrzeba ich powołania wynikła później. Powód może przywołać nowe fakty i dowody w terminie tygodnia od dnia doręczenia mu pisma pozwanego zawierającego zarzuty.
Po przeprowadzeniu rozprawy sąd wydaje wyrok, w którym nakaz zapłaty utrzymuje w całości lub w części w mocy albo uchyla go i orzeka o żądaniu pozwu, bądź też postanowieniem uchyla nakaz zapłaty i pozew odrzuca lub postępowanie umarza.
Jak sporządzić pozew w postępowaniu nakazowym?
Pozew w postępowaniu nakazowym musi zawierać pisemny wniosek o rozpoznanie sprawy i wydanie nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym. Bez takiego wniosku sąd nie jest upraniony do rozpoznania sprawy w tym trybie.
W pozwie należy również podać wszystkie konieczne wnioski, fakty i dowody na ich potwierdzenie.
Zobacz wzory powiązane z tym artykułem:
- podstawowy wzór pozwu w postępowaniu nakazowym;
- rozbudowany wzór pozwu w postępowaniu nakazowym;
- rozbudowany wzór pozwu w postępowaniu nakazowym wraz z instrukcją wypełnienia.
Wzoryprawne.pl
stan prawny na 4.10.2009 r.
Utwory zawarte w serwisie wzoryprawne.pl jak i ich części lub fragmenty nie mogą być powielane i rozpowszechniane w jakiejkolwiek formie i w jakikolwiek sposób, w tym w szczególności kopiowane, fotokopiowane, zamieszczane w sieci Internet itp., lub w jakikolwiek inny sposób wykorzystywane na jakichkolwiek polach eksploatacji - bez pisemnej pod rygorem nieważności zgody administratora serwisu wzoryprawne.pl.W przypadku wykorzystywania w jakikolwiek sposób jakichkolwiek utworów lub ich fragmentów bez stosownej zgody administratora serwisu, administrator zastrzega sobie prawo do dochodzenia wszelkich roszczeń przewidzianych przez obowiązujące przepisy prawa.
